فراخوان مقاله فصلنامه تخصصی «حقوق بشر اسلامی»

فصلنامه تخصصی «حقوق بشر اسلامی»
(دارای رتبه «ب» از وزارت علوم، تحقیقات و فناوری)

فصلنامه «حقوق بشر اسلامی» با هدف تبیین، تحلیل و توسعه گفتمان حقوق بشر از منظر اسلامی و رویکردهای تطبیقی، از پژوهشگران، اساتید و دانشجویان دعوت به همکاری علمی می‌نماید. این نشریه، پذیرای مقالاتی با رویکردهای میان‌رشته‌ای، نظری، کاربردی و تحلیلی در محورهای زیر است:

محورهای پیشنهادی فصلنامه:

۱. مبانی نظری، فلسفی و الهیاتی حقوق بشر اسلامی

  • چیستی و چرایی حقوق بشر اسلامی در برابر حقوق بشر غربی
  • کرامت ذاتی و غیرذاتی انسان در نظام حقوقی اسلام
  • گفتمان مهدویت، وحی و اخلاق در حقوق بشر
  • تحلیل تطبیقی مبانی اخلاقی و فلسفی حقوق بشر اسلامی و غربی
  • دیدگاه متفکران مسلمان (از جمله علامه جعفری) درباره حقوق جهانی بشر

۲. حقوق شهروندی، قانون اساسی و کرامت انسانی

  • دیالکتیک میان حقوق بشر اسلامی و بین‌المللی
  • استقلال قضایی، حاکمیت قانون و عدالت در نظام اسلامی
  • حق آموزش، بهداشت، اشتغال و آزادی مذهبی از منظر اسلام
  • جایگاه اقلیت‌های دینی و قومی در فقه اسلامی
  • آموزش شهروندی، آگاهی حقوقی و تحلیل متون درسی در پرتو کرامت انسانی

۳. فقه و حقوق کیفری اسلام

  • جرم‌انگاری مفاهیمی چون ارتداد، بغی، قصاص و توبه
  • سیاست جنایی اسلام: از مجازات تا کیفرزدایی
  • نقش نهج‌البلاغه در تبیین حقوق عمومی و شهروندی
  • تعامل فقه امامیه با حقوق موضوعه و نظام‌های قانونی

۴. حقوق خانواده، زنان و کودکان

  • حقوق زنان در حوزه اشتغال، مشارکت اجتماعی و حجاب
  • خشونت علیه زنان و ناقص‌سازی جنسی از منظر اسناد بین‌المللی
  • تطبیق قوانین ازدواج در فقه اسلامی، اهل سنت و سایر نظام‌های حقوقی
  • حقوق کودک از دیدگاه اسلام، قانون اساسی و اسناد بین‌المللی
  • آموزش و حمایت حقوقی کودکان، دانش‌آموزان و دانشجویان

۵. حقوق بین‌الملل عمومی و بشردوستانه

  • بررسی تعامل جمهوری اسلامی ایران با نظام جهانی حقوق بشر
  • وضعیت حقوق بشر در بحران‌های جهانی (میانمار، فلسطین، سوریه و...)
  • جایگاه اعلامیه‌ها و نهادهای بین‌المللی در سنجش عملکرد کشورها
  • مسئولیت دولت‌ها، فرماندهان نظامی و اصل «مسئولیت حمایت»
  • تحلیل حقوق اسرای جنگی، نسل‌کشی و جنایات علیه بشریت

۶. حقوق سایبری، فناوری و فضای مجازی

  • حریم خصوصی در فضای مجازی و مبانی فقهی آن
  • هرزه‌نگاری، جاسوسی سایبری، مسئولیت مدنی واسطه‌های اینترنتی
  • تأثیر فناوری‌های نوین (مانند هوش مصنوعی) بر اشتغال و حقوق انسانی
  • تبیین قاعده «حفظ نظام» و مصادیق آن در حریم خصوصی دیجیتال

۷. مسائل حقوقی معاصر و تطبیقی

  • بحران‌های انسانی، تحریم‌ها، مهاجرت و مسئولیت دولت‌ها
  • حقوق معلولان، پناه‌جویان، دانشجویان و گروه‌های آسیب‌پذیر
  • تطبیق نظام‌های حقوق بشر اسلامی با حقوق بشر اروپایی و غربی
  • بررسی تطبیقی قوانین ازدواج، محدودیت‌های دادرسی علنی، حقوق کودک خیابانی
  • تحلیل مفهومی و کاربردی حقوق مصرف‌کننده، اشتغال و بورس

۸. توسعه حقوق کیفری اسلامی و چالش‌های معاصر

  • جرم‌انگاری نوین در فقه: از فضای مجازی تا جرائم اقتصادی
  • بازاندیشی در حدود، قصاص و تعزیرات در پرتو حقوق بشر اسلامی
  • نقش قاعده فقهی در تعارض میان مصالح عمومی و مجازات
  • سیاست جنایی اسلام در مواجهه با جرائم جدید (سایبری، محیط‌زیستی، سازمان‌یافته)
  • نقد و بررسی قوانین کیفری جمهوری اسلامی ایران از منظر تطبیقی و فقهی
  • عدالت ترمیمی و ظرفیت‌های آن در آموزه‌های اسلامی

۹. آموزش، ترویج و حقوق فرهنگی در پرتو اسلام و حقوق بشر

  • جایگاه آموزش حقوق بشر اسلامی در نظام‌های آموزشی رسمی و غیررسمی
  • تحلیل تطبیقی اسناد بین‌المللی و متون دینی در زمینه حقوق فرهنگی
  • آزادی بیان، سانسور و مرزهای فقهی–حقوقی در حوزه فرهنگ و رسانه
  • تبیین کرامت فرهنگی اقلیت‌ها و بومیان در اندیشه اسلامی
  • رسانه، سواد حقوقی و مسئولیت اجتماعی نخبگان دینی و فرهنگی
  • نقش حوزه‌های علمیه، دانشگاه‌ها و سازمان‌های فرهنگی در ترویج حقوق بشر اسلامی

۱۰. حقوق زیست‌محیطی در پرتو آموزه‌های اسلامی و حقوق بشر

  • مفهوم «امانت‌داری در خلقت» و مسئولیت انسان در قبال طبیعت
  • تحلیل تطبیقی حقوق محیط زیست در فقه اسلامی و اسناد بین‌المللی
  • بحران آب، تغییرات اقلیمی و عدالت بین‌نسلی در اندیشه اسلامی
  • فقه‌البیئة و مسئولیت‌های دولت‌ها در برابر تخریب زیست‌محیطی

۱۱. حقوق اقتصادی، مالی و عدالت اجتماعی

  • ربا، فقر، انفاق و اقتصاد مقاومتی در چارچوب کرامت انسانی
  • عدالت توزیعی، مالیات اسلامی و حق دسترسی به منابع عمومی
  • تحلیل حقوق بشر در زمینه بانکداری اسلامی و حقوق مصرف‌کننده
  • اخلاق اقتصادی و مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها در فقه اسلامی

۱۲. حقوق بشری در رسانه، هنر و ادبیات اسلامی

  • بازنمایی کرامت انسان در سینما، شعر، ادبیات و هنرهای اسلامی
  • سانسور، آزادی هنری و چارچوب‌های فقهی در بازتولید فرهنگی
  • رسانه‌های نوین و نقش آن‌ها در ترویج یا نقض حقوق بشر
  • تبیین حق دسترسی آزاد به اطلاعات و رسانه‌های عمومی در اسلام

۱۳. روانشناسی، سلامت روان و حقوق بشر اسلامی

  • حق سلامت روانی و آرامش در تعالیم اسلامی و تطبیق با اسناد جهانی
  • جایگاه اختلالات روانی در فقه جزایی و مسئولیت کیفری
  • نسبت ایمان، معنویت و سلامت روان با حقوق انسانی
  • کرامت افراد دارای بیماری روانی و الزامات شرعی و قانونی حمایت از آنان

فصلنامه «حقوق بشر اسلامی» آماده دریافت مقالات پژوهشی در حوزه‌های فقه، حقوق عمومی، بین‌الملل، سایبری، و موضوعات میان‌رشته‌ای مرتبط با حقوق بشر از منظر اسلامی است.

برای اطلاعات بیشتر درباره نحوه ارسال مقاله، فرآیند داوری، و تاریخ‌های مهم، به سامانه مجله مراجعه فرمایید.